CÎHAN

Hemû Nûçe

• Zêdebûn û extiyarbûyîna nifûsa cîhanê wê dewam bike 

  Li gorî raporeke nû ya ji aliyê Neteweyên Yekbûyî (NY) ve hat weşandin, zêdebûna nifûsa cîhanê wê hinekî din ji bendewariyan bêhtir zêde bibe.
• Der barê koloniyên destpêkê yên Amerîka de keşfeke nû 

  Hestiyên endamên destpêkê yên koloniyên ji Ewropayê hatine parzemîna Amerîkayê, hatin dîtin.
• Li Fînlandiyayê meşa mezin a li dijî nîjadperestiyê 

  Bi hezaran kesên li Fînlandiyayê li dijî nîjadperestiyê daketin kolanan, dilsoziya xwe ya bi pirçandiya welêt anîn ziman.
• Belgeya Anonymous: 23 stasyonên şopandinê yên Kanada li derveyî welat hene 

  Beşek ji belgeyên îstîbarata Kanadayê yên di meha Hezîranê de ketin destê Anonymous di medyayê de hatin weşandin. Li gorî van belgeyan li derveyî welat herî kêm 23 stasyonên şopandina teknîkî ya Kanadayê hene.
• Li Calaîsê bi hezaran penaber herikîn Tunela Euro 

  Hat ragihandin ku bi hezaran penaberên dixwazin ji Fransayê derbasî Brîtanyayê bibin, qada Tunela Euro lê ye, dagir kirine.
• Bi hezaran cotkarên Fransayê di çalakiya dagirkirin û blokajê de ne 

  Bi hezaran karkerên çandiniyê yên li Fransayê, ku dibêjin zêdebûna kirîna ji derveyî welêt bandorê li wan dike, sînor girtin û hewl dan pêşî li hatine berhemên ji derveyî welat bigirin.
• Li Fransayê diranê mirovan ê 550 hezar salî hat dîtin 

  Di kolandinên li Şikefta Taûtavel a li herêma Pîreneyên Rojhilat de, tê gotin ku diranê mirovekî 550 hezar sal berî niha jiyaye, hat dîtin.
• YE firotina 700 dermanên ji Hîndîstanê hatine anîn sekinand 

  Komîsyona Yekîtiya Ewropayê (YE) da xuyakirin ku firotina 700 dermanên li Hîndîstanê hatine çêkirin û dihat xwestin ku li welatên Ewropayê werin firotin, hatiye sekinandin.
• Li Fransayê rewşa dawî ya bêkariyê hêvî da Hollande 

  Li Fransayê, xeyalên wergirtina encameke erênî ji polîtîkaya aboriyê ya hikûmeta Partiya Sosyalîst (PS) careke din taloq bûn.
• Li Fransayê kampanya li dijî girtina plajê ji bo Qralê Siûdî 

  Girtina plajekê ji bo Qralê Erebîstana Siûdî Salman bîn Abdulezîz ê li Fransayê ye, rastî nerazîbûnan tê.
• Îdîaya 'plana darbeyê' ya hikûmeta Syrîza ji bo Grexît 

  Hat ragihandin ku muzakereyên krediyê yên Yewnanîstan bi Yekîtiya Ewropa û IMF re bimeşîne, wê îro destpê bikin. Nûçeya rojnameyekê ya li ser 'plana darbeyê' ya endamên Syrîza, ket rojevê.
• Di nava rojekê de 1300 koçber hatin Îtalyayê 

  Ji Afrîka û Sûriyeyê duh 1300 koçber hatin Îtalyayê.
• Danûstandinên navbera deyndêr û Yewnanîstanê destpê dikin 

  Nûnerên deyndêran wê ji roja Duşemê û pê ve li paytexta Yewnanîstan Atînayê bin.
• Nîjadperestên Elman êrîşî çepgirên dostê penaberan kirin 

  Li bajarê Dresden ê li rojhilatê Elmanyayê, li dijî konê ji bo hezar 100 penaberên Sûriyeyê hatiye vedan, nîjadperestan xwepeşandanek lidar xistin. Nîjadperestan êrîşî çepgirên ji bo piştgiriya penaberan çalakiyan lidar dixin, kirin.
• Li 60 ji 96 bajarên Fransayê ji ber ziwayiyê pirsgirêka avê heye 

  Li Fransayê ku germek zêde lê heye, ji ber ziwayiyê li gelek herêman xizmetên avê kêm bûn. Li 60 ji 95 departmanan, rêjeya ava bê dayîn hat kêmkirin.
• Hollande mamoste jî bi destê rastgiriya navendî ve berda 

  Serokkomarê Fransayê Hollande ku ji sala 2012'an dema destpêkirina desthilatdariya xwe û vir ve ji aliyê giştî ve profîleke neyînî nîşan da, mamosteyên ku hilbijêrên wî yên herî xurt in, winda kir.
• Yewnanîstanê serlêdana krediyeke nû li IMF kir 

  Tê gotin ku hikûmeta Yewnanîstanê, ji bo bi Fona Pere ya Navneteweyî (IMF) re peymaneke nû ya krediyê çêbike, serlêdan kiriye. Ji bo krediyên nû wê heyet bên Atînayê.
• Pegîda li Swêdê îflas kir 

  Pegîda (Ewropayiyên Welatparêz ên li dijî Îslamîbûna Rojava) ya dijminê biyaniyan û dijberê Îslamê li ser hesabê xwe yê Facebookê diyar kir ku dawî li xebatên xwe yên Swêdê aniye û rêxistinbûna xwe ya Swêdê belav kir.
• Li Meksîkayê hejmara xizanan a di rêveberiya lîberal de 2 mîlyon zêde bû 

  Li Meksîkayê di du salên desthilatdariya Serokdewletê lîberal Enrîqûe Pena Nîeto de, ku bi sozên qedandina xizantiya dijwar hat ser desthilatdariyê, hejmara xizanan 2 mîlyon zêde bû.
• Li Derya Spî drameke din a penaberan: 40 koçber winda ne 

  Hat ragihandin ku bi qasî 40 koçberên ji Lîbyayê berê xwe dan Îtalyayê, li Derya Spî jiyana xwe ji dest dane.
• Di nava hefteyekê de li Bexdayê êrîşa sêyemîn a bombeyî 

  Li paytexta Iraq Bexdayê ku ev hefteyeke êrîşên giran ên bombeyî rû didin, yeka nû pêk hat. Di êrîşa bi wesayîta bombebarkirî ya li semteke Şîan de herî kêm 20 kesan jiyana xwe ji dest dan.
• Plana girtina Gûantanamo di asta dawî de ye 

  Li gel hevdîtinên dîplomatîk ên navbera Dewletên Yekbûyî yên Amerîka (DYA) û Kubayê, hat ragihandin ku amadekariyên dawî yên ji bo girtina Kampa Gûantanamo, tên kirin.
• Soyûz berê xwe da ISS 

  Maşîna fezayî Soyûz a ji antronotên Amerîkî, Rûs û Japon, ji bo xwe bigihîne Stasyona Fezayî ya Navneteweyî (ISS) ya li dora cîhanê duh bi şev hat şandin.
• Di 2 teqînên li Nîjerya de bi dehan kes mirin 

  Li Nîjeryayê ku şerê li dijî çeteyên Boko Haram lê dewam dike, duh di encama êrîşên li hemberî du rawestgehên otobusê de herî kêm 40 sivîlan jiyana xwe ji dest dan.
• Dadgeriya Elman alîkariya ji bo xwedîkirina zarokan betal kir 

  Li Elmanyayê, pereyê xwedîkirina zarok (Betreuungsgeld) ê ji bo malbatên xwedî zarokên heta 3 salî tê dayîn, ji aliyê Dadgeha Destûra Bingehîn ve hat betalkirin.